Lexicon Kunstliefde
Een bijzondere mijlpaal is bereikt met het Lexicon Genootschap Kunstliefde 1807–2007: een cassette, bestaande uit drie delen, waarin 936 kunstenaars zijn samengebracht die in twee eeuwen tijd lid waren van en exposeerden bij het Utrechts Genootschap Kunstliefde.
Het lexicon is samengesteld door Jaap Röell, voormalig voorzitter van Kunstliefde (2006–2012), die er ruim twaalf jaar met toewijding aan werkte. Wat begon als een idee van Jaap om een artikel te schrijven over kunstenaars die ooit bij ons exposeerden, groeide uit tot een uitzonderlijk project waarin de geschiedenis van de vereniging én een groot deel van de Utrechtse kunstwereld opnieuw tot leven wordt gebracht.
Lancering Lexicon
De uitgave werd op 21 juni 2026 in het Centraal Museum Utrecht gelanceerd. Het is sindsdien ook verkrijgbaar bij Kunstliefde.
Tentoonstelling
Het lexicon vormt het startpunt voor de tentoonstelling ‘Onvoltooid Verleden Tijd’, te zien van 18 oktober t/m 22 november 2026.
Opening
Op zondag 18 oktober om 16.00 uur vindt de feestelijke opening van de tentoonstelling plaats bij Kunstliefde, Nobelstraat 12A.
Museum Kunstliefde aan de Oudegracht 35 in 1906 (Het Utrechts Archief)
Persbeelden lexicon tentoonstelling
Tentoonstelling ‘Onvoltooid Verleden Tijd’
18 oktober t/m 22 november 2026
Kunstliefde, Nobelstraat 12A
De tentoonstelling Onvoltooid Verleden Tijd brengt werken samen van kunstenaarsleden die in de afgelopen twee eeuwen bij Kunstliefde exposeerden en laat zien hoe de vereniging verbonden is met de Utrechtse kunstwereld.
Deze bijzondere tentoonstelling vindt haar oorsprong in het Lexicon Genootschap Kunstliefde 1807–2007. Maar Onvoltooid Verleden Tijd is geen terugblik alleen. Werken van kunstenaars die anno 2026 lid zijn van Kunstliefde gaan in dialoog met het werk en de kunstenaars uit de periode 1807-2007.
In de tentoonstelling komen verleden en heden letterlijk samen. Het historische werk en de (nieuwe) werken van huidige leden vormen samen een gelaagd beeld van Kunstliefde en haar kunstenaars. Ook de ontwikkeling van Kunstliefde zelf klinkt daarin door. Trajecten als De Belofte laten zien hoe de vereniging ruimte maakt voor nieuwe generaties kunstenaars en nieuwe perspectieven.
Zo ontstaat een tentoonstelling waarin verleden, heden en toekomst elkaar ontmoeten: een geïnspireerde blik op wat was, wat er nu gebeurt en waar Kunstliefde naartoe groeit. Een geschiedenis van twee eeuwen wordt niet afgesloten, maar steeds opnieuw bevraagd, aangevuld en voortgezet.
Kom op zondag 18 oktober om 16.00 uur met ons de opening vieren van deze bijzondere tentoonstelling: een mijlpaal in de geschiedenis van Kunstliefde én een uitnodiging om samen te kijken naar haar toekomst.
Duik in 200 jaar kunstgeschiedenis met Jaap Röell
In het lexicon zijn grote namen opgenomen zoals Gerrit Rietveld, Piet Mondriaan, Dick Bruna, Pieter d’Hont, Peter Vos en Joop Moesman, naast honderden andere kunstenaars die samen het rijke verhaal van Kunstliefde vormen. Het lexicon beschrijft alle kunstenaarsleden die tussen 1807 en 2007 bij Kunstliefde exposeerden. De 936 kunstenaarsportretten brengen niet alleen namen en biografische gegevens samen, maar ook informatie over hun tentoonstellingen bij Kunstliefde en reacties uit historische Utrechtse kranten.
Röell dook diep in archieven, kranten, monografieën en talloze andere bronnen. Het resultaat is een naslagwerk dat je niet lineair leest, maar juist opent om in te bladeren, te zoeken en steeds nieuwe verbanden te ontdekken.
De uitgave bestaat uit drie delen die samen in een verzamelbox zijn gebundeld. Deel 1 vertelt de geschiedenis van Kunstliefde, met onder meer nieuwe inzichten over de roerige periode rond de Tweede Wereldoorlog. Deel 2 vormt het hart met de 936 kunstenaarsbeschrijvingen. Deel 3 bevat o.a. circa 300 afbeeldingen van werken, die ook een belangrijke rol spelen in de tentoonstelling Onvoltooid Verleden Tijd.
De officiële presentatie van het lexicon vond plaats op zondag 21 juni in het Centraal Museum in Utrecht. Bij de gelegenheid ontving Jaap Röell de Maartenspenning van de stad Utrecht, een stedelijke onderscheiding voor zijn verdiensten voor de Utrechtse kunstwereld. Lees hier het hele artikel op Utrecht.nl.
Benieuwd naar het verhaal achter het Lexicon? ArtForever interviewde Jaap Röell over zijn onderzoek en bijzondere ontdekkingen en maakte een videoportret.
Een kijkje in het lexicon
Hieronder vind je een selectie uit het lexicon. Klik op de afbeeldingen om ze groter te bekijken. De foto’s zijn gemaakt door Luuk Huiskes.
Specificaties
Oplage: 200 cassettes (x 3 boeken)
Formaat: 170 x 240 mm
Aantal pagina’s: Deel 1: 144, deel 2: 820 en deel 3: 424
Beschikbaarheid
Het lexicon is te koop bij Kunstliefde voor €125. Leden van Kunstliefde betalen €112,50.
Cassette bestaande uit 3 delen
Deel 1: François Villon, beeld door Marius van Beek (foto: Luuk Huiskes)
Deel 1: Inhoudsopgave van de drie delen
Deel 1: Inleiding
Deel 1: Affiches Kunstliefde
Deel 1: Kunstbeschouwingen
Deel 2: Kunstenaarsleden
Deel 2: Kunstenaarsleden, aanvang letter K
Deel 3: Fotoselectie
Deel 3: Fotoselectie
Deel 3: Bijlage | twijfelgevallen
Deel 3: Bibliografie
Lexicon Genootschap Kunstliefde